Belçika nükleer santralleri devralmak istiyor

Belçika federal hükûmeti, ülkedeki nükleer santralleri devralmak için Fransız enerji şirketi Engie ile görüşmelere başladı. Engie ile Belçika hükûmetinin ortak açıklamasına göre, anlaşma sağlanana kadar santrallerdeki söküm çalışmaları askıya alınacak.

Başbakan Bart De Wever’in de duyurduğu karar, ülkede beklenmedik bir adım olarak değerlendirildi. Hükûmet, mümkün olan en fazla nükleer santrali mümkün olan en uzun süre açık tutmak istiyor. Ancak bu konuda santrallerin işletmecisi Engie ile yapılan görüşmeler uzun süredir zorlu ilerliyordu.

Yedi reaktörden ikisi hâlâ çalışıyor

Belçika’da toplam yedi nükleer reaktör bulunuyor. Bunların dördü Doğu Flandre’deki Doel’de, üçü ise Valonya’daki Tihange’da yer alıyor.

Şu anda yalnızca Doel 4 ve Tihange 3 reaktörleri faal durumda. Bu iki reaktörün işletme lisansları kısa süre önce 2035’e kadar uzatılmıştı. Hükûmetin bu süreyi daha da uzatmak isteyebileceği belirtiliyor.

Diğer reaktörler ise 2022 ile 2025 yılları arasında kapatıldı. Engie, daha önce birçok kez bu reaktörlerin yeniden devreye alınmasının teknik açıdan çok zor, maliyetli ve zaman alıcı olacağını açıklamıştı. Buna rağmen kapatılan reaktörlerin yeniden kullanılması fikri bir süredir hükûmet içinde tartışılıyordu.

Söküm çalışmaları durdurulacak

Engie ile hükûmet, görüşmeler sonuçlanana kadar nükleer santrallerdeki tüm söküm çalışmalarının durdurulması konusunda anlaştı. Ortak açıklamada, bu adımın “Belçika devleti için tüm seçenekleri açık tuttuğu” belirtildi.

Taraflar, nükleer santral filosunun devri konusunda 1 Ekim’e kadar anlaşmaya varmayı hedefliyor. Devralma süreci yalnızca reaktörleri değil; çalışanları, nükleer alandaki bağlı şirketleri, tüm varlıkları ve yükümlülükleri de kapsayacak.

Bu yükümlülükler arasında santrallerin kapatılması ve sökümüne ilişkin sorumluluklar da bulunuyor.

“Güvenli ve uygun fiyatlı enerji”

Belçika Başbakanı Bart De Wever, hükûmetin enerji politikasındaki amacını “Bu hükûmet güvenli, uygun fiyatlı ve sürdürülebilir enerjiye bağlıdır. Fosil yakıt ithalatına daha az bağımlı, kendi arzı üzerinde daha fazla kontrole sahip bir yapı istiyoruz” sözleriyle anlattı.

Nükleer enerjiyi koruma ya da yeni kapasite oluşturma fikri, özellikle 2022’deki enerji kriziyle güç kazandı. Rusya’nın Ukrayna’ya saldırısının ardından Avrupa’da enerji güvenliği yeniden temel gündemlerden biri olmuştu.

Son dönemde ABD ve İsrail’in İran’a karşı savaşı da enerji piyasalarındaki kaygıları artırdı. Petrol fiyatlarındaki yükseliş, Avrupa ülkelerinde enerji arzı tartışmalarını yeniden öne çıkardı.

Hükûmet uzun vadeli arz güvenliği istiyor

Belçika hükûmeti, nükleer santrallerin devralınmasıyla ülkenin uzun vadeli enerji arzı konusunda daha fazla sorumluluk üstlenmeyi hedefliyor.

Hükûmet açıklamasında, bu adımın finansal ve ekonomik açıdan sürdürülebilir bir faaliyet geliştirmeyi amaçladığı belirtildi. Açıklamada, nükleer kapasitenin arz güvenliğini, iklim hedeflerini, sanayinin dayanıklılığını ve sosyoekonomik refahı desteklemesi hedeflendi.