İngiltere’de gıda güvenliği alarmı: Gıdanın üçte birinden fazlası ithal

İngiltere’de gıda tedarik zincirinin büyük krizlere karşı yeterince hazırlıklı olmadığı uyarısı yapıldı. Ülkenin kamu harcamalarını denetleyen Ulusal Denetim Ofisi (NAO), hükûmetten acil durum planlarını güçlendirmesini istedi.

The Guardian’ın NAO’nun yeni raporuna dayandırdığı haberine göre iklim krizi, salgın hastalıklar, aşırı hava olayları ve siber saldırılar İngiltere’nin gıda güvenliği açısından giderek daha büyük risk oluşturuyor.

Gıdanın üçte birinden fazlası yurt dışından geliyor

İngiltere tükettiği gıdanın üçte birinden fazlasını ithal ediyor. Üstelik bu ürünlerin büyük bölümü ülkeye yalnızca dört ana limandan giriyor: Dover, Felixstowe, Southampton ve London Gateway.

NAO’ya göre ithalatın bu kadar sınırlı sayıda noktada yoğunlaşması, büyük bir kriz veya ulaşım kesintisi durumunda gıda tedarikini ciddi biçimde riske atabilir.

Gıda, İngiltere hükûmetinin ülkenin işleyişi açısından kritik kabul ettiği 13 ulusal altyapı sektöründen biri.

Covid ve Ukrayna savaşı sistemi test etti

İngiltere’nin gıda tedarik zinciri son yıllarda Covid-19 salgını ve Rusya’nın 2022’de Ukrayna’yı işgalinin ardından ciddi baskı altında kaldı.

Büyük süpermarketler ve diğer şirketler bu dönemlerde tedariki büyük ölçüde sürdürebildi. Ancak Çevre, Gıda ve Kırsal İşler Bakanlığı’nın gelecekte yaşanabilecek daha ağır krizlerde özel sektörün aynı başarıyı göstereceğinden emin olmadığı belirtildi.

NAO Başkanı Gareth Davies, geçmişte sistemin dayanıklılık gösterdiğini ancak risklerin hem daha sık hem de daha ağır hale geldiğini vurguladı.

Şirketler kriz planlarına yeterince dahil edilmedi

Raporda hükûmet ile gıda sektörü arasındaki iletişimin de zayıfladığı belirtildi.

Sektör temsilcileri, Covid döneminde bakanlıkla güçlü bir iletişim kurulduğunu ancak sonrasında temasların azaldığını söyledi.

NAO’ya göre şirketlerin acil durum planlarının hazırlanmasına yeterince dahil edilmemesi, uygulamada çalışmayacak planların hazırlanması riskini artırıyor.

Son büyük tatbikat 2023’te yapıldı

Hükûmetin gıda tedarikinde büyük bir kesintiye karşı hazırlığını sınayan son ulusal tatbikat 2023 yılında gerçekleştirildi.

Ancak NAO, bu tatbikata gıda tedarik zincirindeki şirketlerin büyük bölümünün dahil edilmediğini tespit etti.

Yerel kriz yönetimi birimleri de büyük bir gıda kesintisi yaşanması halinde kendilerinden tam olarak ne beklendiği konusunda merkezi hükûmetten yeterli bilgi alamadıklarını bildirdi.

Soğuk hava depoları için kritik altyapı çağrısı

Gıda sektörü temsilcileri mevcut güvenlik önlemlerinin yeterli olmadığını savunuyor.

Sektör, ülkenin soğuk hava depoları ile gıda taşımacılık merkezlerinin de kritik altyapı kapsamına alınmasını istiyor. Böylece ülke çapında büyük bir elektrik kesintisi yaşanması halinde bu tesislerin enerji tedariki öncelikli olarak korunabilecek.

Soğuk Zincir Federasyonu da daha önce hükûmeti ulusal gıda stokları konusunda rehavet içinde olmakla suçlamış ve olası tedarik kesintilerinin acil ulusal öncelik haline getirilmesini istemişti.

Hanelerin de krizlere hazırlanması isteniyor

NAO, hükûmetin yalnızca şirketlerle değil vatandaşlar ve yerel yönetimlerle de daha yakın çalışması gerektiğini belirtti.

İngiliz hükûmetinin daha önce yaptırdığı araştırmalar, ülkedeki vatandaşların büyük felaketlere karşı bazı Avrupa ülkelerindeki insanlardan daha az hazırlıklı olduğunu ortaya koymuştu.

Uzmanlar son aylarda hanelere, büyük bir kriz durumunda kullanılmak üzere uzun süre bozulmayan temel gıdalardan sınırlı bir acil durum stoğu bulundurmaları çağrısında bulunuyor.