Trump’tan kaçan 29 bilim insanı Hollanda’ya geldi

Hollanda, dünyanın önde gelen bilim insanlarını ülkeye çekmek için kurduğu fondan ilk sonuçları aldı. Hollanda Eğitim, Kültür ve Bilim Bakanlığı’nın açıklamasına göre geçen yıl ülkeye kazandırılan 34 üst düzey bilim insanının 29’u ABD’den geldi.

Bu araştırmacılar arasında hem Amerikalı bilim insanları hem de ABD’de çalışırken Avrupa’ya dönmek isteyen Avrupalı akademisyenler bulunuyor.

Bilim insanlarının daha önce Harvard, Yale, Columbia ve Stanford gibi önde gelen üniversitelerde çalıştığı belirtildi. Bazı araştırmacıların ise ABD Ulusal Kanser Enstitüsü gibi önemli araştırma kurumlarından geldiği açıklandı.

Lale Fonu devreye girdi

Hollanda’nın Tulip Fund yani Lale Fonu, Donald Trump’ın ABD’de yeniden göreve gelmesinden ve akademi dünyasını etkileyen büyük kesintilerin başlamasından kısa süre sonra önceki kabine tarafından kuruldu.

Schoof I Kabinesi fona 25 milyon avro aktardı. Hollanda Bilimsel Araştırma Kurumu NWO da aynı miktarda katkı sundu. Böylece fonun toplam büyüklüğü 50 milyon avroya ulaştı.

Fon, her bilim insanı için beş yıl boyunca en fazla 1 milyon avro destek sağlayabiliyor.

ABD dışından da başvuru oldu

Fona yalnızca ABD’den gelen araştırmacılar dahil edilmedi. Bakanlığa göre İsrail, Türkiye, Birleşik Krallık ve Singapur gibi ülkelerden de bilim insanları Hollanda’ya çekildi.

Araştırma alanları ise oldukça geniş. Yeni gelen bilim insanları yapay zekâdan tıp bilimlerine, enerji dönüşümünden ileri teknolojiye kadar farklı alanlarda çalışacak.

Bakan: Hollanda bilimi güçlenecek

Hollanda Eğitim Bakanı Rianne Letschert, bilim insanlarının gelişini ülke için olumlu bir adım olarak değerlendirdi.

Letschert’e göre her yeni üst düzey araştırmacı, Hollanda’daki mevcut bilim insanlarına yeni bilgi, uluslararası ağ ve farklı bakış açısı kazandırıyor. Bakan, bunun Hollanda bilimini güçlendireceğini ve ülkeyi başka ülkelere daha az bağımlı hâle getireceğini söyledi.

Trump kesintileri Avrupa’yı harekete geçirdi

Hollanda hükûmeti, fonun doğrudan ABD’deki gelişmeler nedeniyle kurulduğunu açıkça söylemedi. Ancak bunu yalanlamadı da.

Trump yönetimi, bilim kurumlarına yönelik milyarlarca dolarlık kesintiler yapmıştı. Özellikle iklim ve tıp alanındaki araştırmaların sınırlandırılması, birçok bilim insanının geleceğini belirsiz hâle getirdi.

Hollanda gibi Almanya ve Fransa da benzer şekilde araştırmacıları Avrupa’ya çekmek için özel fonlar oluşturdu.

Bu adımlar, bilim dünyasında yeni bir rekabetin başladığını gösteriyor. ABD’de akademik alan daralırken, Avrupa ülkeleri bilgi, teknoloji ve yetenek kazanmak için kapılarını daha geniş açıyor.