Fransa'da yerel seçimler: 2027'nin provası

Fransa’da seçmenler pazar günü belediye başkanlarını ve belediye meclis üyelerini belirlemek için sandık başına gitti. Ülke genelindeki seçimler, 2027 cumhurbaşkanlığı yarışı öncesi siyasi atmosferin önemli bir testi olarak görülüyor.

Yaklaşık 35 bin köy, kasaba ve kentte yapılan seçimler iki tur hâlinde düzenleniyor. İlk turda birçok küçük yerleşim yerinde belediye başkanlarının belli olması bekleniyor. Ancak Paris, Lyon, Marsilya ve Nice gibi büyük kentlerde yarışın sonucu belirsizliğini koruyor.

Büyük kentlerde ulusal tablo aranıyor

Fransa’daki belediye seçimleri çoğu zaman yerel meseleler etrafında şekillense de, özellikle büyük şehirlerde ulusal siyasetin etkisi daha güçlü hissediliyor. Bu nedenle seçim sonuçları, ülkenin ana siyasi aktörlerinin 2027 öncesindeki gücüne dair önemli işaretler verebilir.

Uzmanlara göre küçük kırsal belediyelerde seçimler daha az siyasallaşmış biçimde ilerliyor. Buna karşılık büyük kentlerde çıkacak sonuçlar, partilerin hangi yönde güç kazandığını ya da zayıfladığını daha net gösterecek.

Le Pen cephesi yerelde büyümek istiyor

Marine Le Pen’in partisi Ulusal Birlik, önümüzdeki yıl yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimini iktidara gelmek için şimdiye kadarki en güçlü fırsatı olarak görüyor. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un yeniden aday olamaması da bu hesabı daha kritik hâle getiriyor.

Aşırı sağ parti şu an 100 binden fazla nüfuslu büyük kentler içinde yalnızca Perpignan’ı yönetiyor. Parti bu seçimde Toulon ve özellikle ülkenin ikinci büyük kenti Marsilya gibi merkezlerde güç kazanmayı hedefliyor.

Le Pen, Lyon, Bordeaux ve Toulouse gibi büyük kentleri kazanmanın kolay olmadığını kabul etse de geri adım atmıyor. “Sorun değil. Biz çok ısrarcıyız” mesajı veriyor.

Bu seçim, Ulusal Birlik için yalnızca belediye sayısını artırma yarışı değil. Parti aynı zamanda yerel düzeyde yönetme kapasitesini göstererek ana akım siyasette daha kabul edilebilir bir aktör hâline gelmek istiyor.

Paris ve Le Havre dikkat çekiyor

Seçimin en yakından izlenen mücadelelerinden biri kuzeydeki liman kenti Le Havre’da yaşanıyor. Eski başbakan Édouard Philippe, 2014’ten bu yana yürüttüğü belediye başkanlığını korumaya çalışıyor. Philippe, 2027’de Le Pen ya da Jordan Bardella’ya karşı yarışabilecek en güçlü isimlerden biri olarak görülüyor. Bu nedenle yaşayacağı olası bir yenilgi, ulusal siyaset açısından da önemli olacak.

Paris’te ise gözler Rachida Dati ile sol aday Emmanuel Grégoire arasındaki çekişmede. Başkenti son 25 yıldır sol yönetiyor. Paris’in el değiştirmesi, özellikle Sosyalist Parti açısından cumhurbaşkanlığı yarışı öncesinde ciddi bir darbe anlamına gelebilir.

Partilerden uzak duran adaylar çoğalıyor

Seçimde dikkat çeken başka bir eğilim de çok sayıda belediye başkanı adayının kendisini partilerden uzak göstermesi oldu. Bu tablo, seçmenin siyasal elitlere yönelik yorgunluğunu ve güvensizliğini yansıtan işaretlerden biri olarak değerlendiriliyor.

Macron’un 2024’te erken seçime gitmesinden bu yana ülkede süren siyasi tıkanmanın da seçmen davranışını etkilediği düşünülüyor.

Asıl soru katılım olacak

Analistler, seçimde en çok katılım oranına bakacak. Koronavirüs gölgesinde yapılan son yerel seçimlerde sandığa gidiş tarihî biçimde düşük kalmıştı. Bu nedenle 2026’daki tablo, yalnızca partilerin gücünü değil, Fransa’daki demokrasinin nabzını da gösterecek.

Uzmanlara göre düşük katılım, seçmenin siyasetten uzaklaştığını ve sisteme güvenin zayıfladığını daha açık biçimde ortaya koyabilir.

İlk turda hiçbir aday mutlak çoğunluğa ulaşamazsa seçim 22 Mart’ta ikinci tura taşınacak. İki tur arasındaki bir haftalık sürede partiler arasında yeni ittifak arayışları, karşılıklı destek pazarlıkları ve rakip bloklara karşı taktik hamleler öne çıkacak.

Bu nedenle Fransa’daki belediye seçimleri, yalnızca yerel yönetimlerin değil, 2027’deki büyük yarışın da erken provası olarak görülüyor.