Fransa’da kadmiyum alarmı

Fransa’da sağlık yetkilileri, ekmekten makarnaya, patatesten sebzeye kadar günlük tüketilen birçok gıda üzerinden kadmiyum maruziyetinin arttığı uyarısında bulundu. Fransa Gıda Güvenliği Ajansı Anses, ülkede kadmiyuma maruz kalmanın hem güçlü hem de artan bir seyir izlediğini açıkladı.

Kuruma göre sorun ciddi boyutta. Yapılan çalışmada yetişkin nüfusun yüzde 47,6’sının güvenli kabul edilen toksikolojik eşiklerin üstünde kaldığı belirlendi. Anses, bu nedenle insan sağlığını korumak için hızlı ve kararlı adımlar atılması gerektiğini bildirdi.

En büyük kaynak günlük yiyecekler

İki yıl süren araştırma, Fransa’daki kadmiyum maruziyetinin boyutunu ilk kez bu kadar ayrıntılı ortaya koydu. Bulgulara göre sigara içmeyenlerde maruziyetin yüzde 98’e kadarı gıdalardan geliyor.

En büyük payı da tahıl ürünleri, patates ve sebzeler oluşturuyor. Bunun nedeni, bu ürünlerin çok sık tüketilmesi. Yani sorun belirli birkaç üründen çok, sofradaki temel gıdalara yayılmış durumda.

Toprakta var, vücutta birikiyor

Kadmiyum toprakta bulunuyor ve vücutta zamanla birikiyor. Üstelik kolay kolay atılamıyor. Uzmanlara göre bu metal kemikleri, böbrekleri ve kalp-damar sistemini etkileyebiliyor. Ayrıca pankreas, mesane, prostat ve meme gibi organlarda da zarar riski yaratabiliyor.

Anses, kadmiyumun kanserojen, mutajen ve üreme sağlığı açısından toksik bir madde olarak sınıflandırıldığını hatırlattı.

Fransa komşularının üstünde

Ajansın değerlendirmesine göre Fransa, bu konuda komşu ülkelerden ayrışıyor. Uzmanlar, ülkedeki maruziyet düzeylerinin Belçika, İngiltere ya da İtalya gibi ülkelere göre üç ila dört kat daha yüksek olabildiğini belirtiyor.

Raporda bu durumun nedenlerinden biri olarak tarım uygulamaları gösterildi. Özellikle kadmiyum içeren fosfat bazlı gübrelerin kullanımına dikkat çekildi.

Gözler gübre ve gıda kurallarında

Anses, gübrelerde izin verilen kadmiyum miktarının acilen düşürülmesini istedi. Kuruma göre sorumluluk yalnızca çiftçilerin omzuna bırakılmamalı. Tüm üretim zinciri bu konuda adım atmalı.

Ajans ayrıca gıdalarda izin verilen mevcut kadmiyum sınırlarının da yeterince koruyucu olmadığını savundu. Bu nedenle yasal sınırların aşağı çekilmesini önerdi.

Tüketici ne yapabilir?

Uzmanlara göre bireysel düzeyde yapılabilecekler sınırlı. Çünkü kirlilik doğrudan topraktan geliyor ve çok geniş bir gıda grubuna yayılıyor. Bu yüzden yalnızca kişisel tercihlerle sorunu aşmak kolay görünmüyor.

Yine de Anses, besin değeri düşük buğday ürünlerinin daha az tüketilmesini önerdi. Kahvaltılık gevrekler, kekler ve bisküviler bu gruba örnek gösterildi. Bunun yerine mercimek ve nohut gibi baklagillere yönelmenin daha iyi bir seçenek olabileceği belirtildi. Rapora göre bu ürünlerdeki kadmiyum düzeyi tahıllara kıyasla yaklaşık 10 kat daha düşük.

Çikolata da sık sık kadmiyum tartışmalarında gündeme geliyor. Ancak rapora göre tüketim miktarı daha sınırlı olduğu için toplam maruziyetteki payı daha düşük kalıyor.