İkinci emeklilikte yeni dönem

Avusturya’da hükûmet, emeklilik sisteminde yeni bir adım atmaya hazırlanıyor. Heute’nin haberine göre çarşamba günü Bakanlar Kurulu’nda, işyeri temelli emeklilik sistemini genişletecek yeni bir model kabul edilecek. Amaç, şimdiye kadar sınırlı kalan ek emeklilik imkânını tüm çalışanlar için erişilebilir hâle getirmek.

Düzenlemenin ardından modelin, Maliye Devlet Sekreteri Barbara Eibinger-Miedl, Çalışma Bakanı Korinna Schumann ve Dışişleri Bakanı Beate Meinl-Reisinger tarafından kamuoyuna tanıtılması bekleniyor.

Kıdem tazminatı ek emekliliğe dönüşebilecek

Planın merkezinde, çalışanların kıdem tazminatı birikimlerini isterlerse ücretsiz ve gönüllü biçimde bir emeklilik fonuna aktarabilmesi yer alıyor. Böylece bu birikim, emeklilik yaşında tek seferlik ödeme yerine ömür boyu alınabilecek ek maaşa dönüşebilecek.

Koalisyon bu temel hedef üzerinde aslında Aralık 2025’te uzlaşmıştı. Şimdi ise bunun yasal çerçevesi netleştiriliyor.

Mevcut sistem neden yetersiz kaldı?

Avusturya’da işverenler hâlihazırda ‘yeni kıdem tazminatı’ sistemi kapsamında çalışanların brüt maaşının yüzde 1,53’ünü özel fonlara yatırıyor. Kâğıt üzerinde bu sistem herkesi kapsıyor. Ancak uygulamada çalışanların büyük bölümü, biriken bu parayı ömür boyu sürecek ek emekliliğe çeviremiyor.

Bunun temel nedeni, bunun için işverenin zaten bir emeklilik fonuyla sözleşme yapmış olması gereğiydi. Oysa birçok şirkette böyle bir yapı bulunmuyor. Bu yüzden çalışanların yaklaşık dörtte üçü için tek seçenek, kıdem tazminatını emeklilikte toplu para olarak almak oldu.

Yeni sözleşme modeli geliyor

Heute’nin aktardığına göre reformun asıl yeniliği, ‘genel emeklilik fonu sözleşmesi’ adı verilen yeni yapı olacak. Böylece işverenin daha önce emeklilik fonuyla çalışıp çalışmamasına bakılmaksızın, tüm çalışanlara kıdem tazminatını standart bir emeklilik ürününe aktarma hakkı tanınacak.

Bu sistemi seçenler, emeklilik döneminde birikimlerinden düzenli ek maaş alabilecek. Tek seferlik ödeme almak isteyenler için ise mevcut seçenek korunacak.

Hedef 2028 başı

Hükûmetin uzun vadeli hedefi, kıdem tazminatını yalnızca çalışma hayatının sonunda alınan toplu para olmaktan çıkarmak. Yeni modelle bu birikimin, yaşlılıkta geliri artıran gerçek bir emeklilik ayağına dönüşmesi isteniyor.

Haberde, yeni sistemin 1 Ocak 2028’de yürürlüğe girmesinin hedeflendiği belirtiliyor. Bu da Avusturya’da emeklilik gelirini çeşitlendirme tartışmasının önümüzdeki dönemde daha da büyüyeceğini gösteriyor.