Bütçe kavgası: Aşırı sağcılar “Sosyalizme giden yol” dedi

Avusturya’da Ulusal Konsey’de iki yıllık bütçe maratonu sert tartışmalarla başladı. Bugün yapılan genel görüşmede FPÖ ve Yeşiller, hükûmetin bütçe planına ağır eleştiriler yöneltti. ÖVP, SPÖ ve NEOS’tan oluşan üçlü koalisyon ise bütçeyi savundu.

Önce bütçenin uygulanmasını sağlayacak eşlik yasasının kabul edilmesi planlanıyor. Yaklaşık 70 yasa değişikliği içeren bu paket çarşamba günü oylanacak. Bütçenin kendisi ise cuma günü kabul edilecek.

FPÖ: Cesaretsiz ve geleceksiz

Tartışmanın başında FPÖ’nün bütçe sözcüsü Arnold Schiefer sert konuştu. Schiefer, iki yıllık bütçeyi ‘cesaretsiz, reformsuz ve geleceksiz’ olarak nitelendirdi.

FPÖ’lü siyasetçiye göre bu bütçe reformları, sorumluluğu ve sorunları erteliyor. Schiefer, yükün bir sonraki krize, bir sonraki hükûmete ve gelecek kuşaklara bırakıldığını savundu.

Schiefer, hükûmetin mali düzenlemeden söz ettiğini ancak borçların ve faiz ödemelerinin artmaya devam ettiğini söyledi. Ona göre bütçedeki iyileştirme esas olarak yeni yüklerle sağlanıyor. “Yüzde 56 devlet payıyla sosyalizme giden yoldayız” sözleri tartışmanın en sert çıkışlarından biri oldu.

SPÖ: FPÖ sosyal devleti baltalamak istiyor

SPÖ bütçe sözcüsü Kai Jan Krainer ise FPÖ’ye sert karşılık verdi. Krainer, FPÖ’nün ‘motorlu testereyle sosyal devleti yok etmek istediğini’ söyledi ve buna izin vermeyeceklerini belirtti.

SPÖ’ye göre hükûmet, resesyon, yüksek enflasyon ve büyük bütçe açığı gibi ağır bir miras devraldı. Buna rağmen geleceğe yatırım yapıyor.

Krainer, farklı siyasi çizgilere sahip koalisyon ortaklarının vardığı uzlaşmanın güçlü bir sonuç olduğunu savundu. Bankalar, büyük şirketler ve yüksek gelir gruplarının bütçe toparlanmasına yarıdan fazla katkı yapacağını vurguladı.

Yeşiller: Rakamlarla yazılmış adaletsizlik

Yeşiller Eş Başkanı Leonore Gewessler ise bütçeyi ‘rakamlarla yazılmış adaletsizlik’ olarak tanımladı. Gewessler’e göre varlıklı kesimler miras vergisiyle bütçe toparlanmasına katkı vermiyor.

Yeşiller’in bir diğer eleştirisi iklim harcamaları oldu. Gewessler, iklim alanında yarın yokmuş gibi kesinti yapıldığını söyledi. Bunun gelecek kuşaklara karşı da adaletsizlik olduğunu savundu.

ÖVP: Muhalefet çözüm sunmuyor

ÖVP Grup Başkanı Ernst Gödl ise muhalefeti her şeyi kötü göstermekle suçladı. Gödl’e göre muhalefet sürekli şikâyet ediyor ama neredeyse hiç çözüm önermiyor.

ÖVP’lü siyasetçi, hükûmetin sorumluluk aldığını söyledi. Bütçenin yalnızca tasarruf ve mali toparlanma değil, aynı zamanda geleceğe yatırım ve ekonomiye planlama güvenliği anlamına geldiğini belirtti. Gödl, paketi ‘kalkınma, emeğin adaleti ve reformlar için iki yıllık bütçe’ olarak savundu.

NEOS: Muhalefet kendi içinde çelişiyor

NEOS Grup Başkanı Yannick Shetty de muhalefetin eleştirilerinin birbiriyle çeliştiğini söyledi. Shetty’ye göre Yeşiller bütçeden yalnızca şirketlerin kazandığını söylerken, FPÖ şirketlerin yükü taşıdığını iddia ediyor.

Shetty, “Muhalefet yanlış bir hikâye üzerinde bile anlaşamadı” diyerek eleştirileri hedef aldı.

NEOS’lu siyasetçi, bütçenin kimseyi tamamen mutlu etmediğini kabul etti. Ancak bunun koalisyon uzlaşmasının doğasında olduğunu söyledi. FPÖ’nün hükûmette olması durumunda da farklı olmayacağını savundu.

Koalisyon kendi başarılarını anlattı

İlk konuşmaların ardından koalisyon liderleri de kürsüye çıktı. Başbakan Christian Stocker, özellikle ücret dışı işgücü maliyetlerinin düşürülmesini öne çıkardı. ÖVP’li Stocker’e göre bu adım yüz binlerce istihdamı güvence altına alacak ve 12 bine kadar yeni iş yaratabilecek.

Başbakan Yardımcısı Andreas Babler ise SPÖ açısından bankalar gibi daha fazla katkı verebilecek kesimlerin bütçe konsolidasyonuna daha fazla katılmasının önemli olduğunu söyledi.

NEOS lideri Beate Meinl-Reisinger de desteklerde yapılan ciddi kesintileri ve emeklilik ile sosyal sistemde başlatılan ilk reformları vurguladı.

“Kriz bütçesi değil ama kriz zamanının bütçesi”

Üç koalisyon lideri de bütçe koşullarının çok zor olduğunu kabul etti. Stocker, Orta Doğu’daki gerilimlerin piyasalarda yarattığı sarsıntılara dikkat çekti.

Babler ve Meinl-Reisinger ise önceki hükûmeti eleştirdi. NEOS lideri, bozulmuş kamu maliyesini yeniden sağlam zemine oturtmak zorunda kaldıklarını söyledi. SPÖ lideri Babler de ortada bir felaket bulunduğunu ve bunun temizlenmesi gerektiğini ifade etti.

Stocker de bütçenin kolay bir dönemde hazırlanmadığını söyledi. Başbakan, “Bu bir kriz bütçesi değil, ama elbette kriz zamanlarında hazırlanmış bir bütçe” dedi.

66 yasa değişikliği masada

Görüşmelerin ilk aşamasında bütçe eşlik yasası ele alınacak. Bu paket, bütçenin uygulanması için toplam 66 yasa değişikliği ve yeni düzenleme içeriyor.

Paketin içinde paket vergisinin getirilmesi, 2027 emekli maaşı ayarlaması, aile yardımlarının dondurulması ve ücret dışı işgücü maliyetlerinin düşürülmesi gibi başlıklar bulunuyor.

Eşlik yasasının kabul edilmesinin ardından 2,5 gün boyunca doğrudan bütçe kalemleri görüşülecek. Çarşamba günü adalet, içişleri, dışişleri, ekonomi, konut, sanat, medya ve spor alanlarının bütçeleri ele alınacak.

Avusturya’da bütçe görüşmeleri daha ilk günden, üçlü koalisyonun kemer sıkma ile yatırım arasında nasıl bir denge kuracağı ve bu yükün kimlerin omzuna bineceği tartışmasına dönüştü.