Sağlık reformunda son dakika değişikliği

Almanya’da federal hükûmet, yasal sağlık sigortalarının mali yükünü azaltmayı amaçlayan sağlık reformunu kabinede ele almaya hazırlanıyor. Reformla sağlık sigortası primlerinin istikrarlı tutulması ve sistemdeki finansman açığının kapatılması hedefleniyor.

Ancak tasarı, son aşamada yeniden değiştirildi. SPD çevrelerinden yapılan değerlendirmeye göre metin, sigortalılar ve çalışanlar açısından “belirgin biçimde iyileştirildi”. Bu nedenle reformun daha adil ve sosyal açıdan daha dengeli hâle geldiği savunuluyor.

Tasarruf hedefi düştü

İlk taslakta yaklaşık 20 milyar avroluk tasarruf öngörülüyordu. Son değişikliklerle bu hedef 2027 yılı için 16,3 milyar avroya indirildi.

Kabine onayından sonra da süreç tamamlanmış olmayacak. Reform, parlamentodaki görüşmeler sırasında yeniden değişebilir. SPD çevreleri, aileler ve sigortalılar için ek iyileştirmelerin Meclis sürecinde tartışılacağını belirtiyor.

Aile sigortasında kesinti yumuşatıldı

En çok tartışılan başlıklardan biri, eş ve hayat arkadaşlarının ücretsiz aile sigortası kapsamıydı. Yeni taslakta bu alanda sınırlama korunuyor, ancak ilk plandaki kadar ağır uygulanmıyor.

Buna göre eşini ya da hayat arkadaşını prim ödemeden sigortasına dâhil eden kişiler, gelecekte yüzde 2,5 oranında ek katkı payı ödeyecek. İlk taslakta bu oran yüzde 3,5 olarak planlanmıştı.

Çocuklar ise ücretsiz aile sigortası kapsamında kalmaya devam edecek. Ayrıca yedi yaşına kadar çocuğu olan ebeveynler, engelli çocuğu bulunan aileler, bakıma muhtaç yakını olan kişiler ve normal emeklilik yaşına ulaşanlar için de ücretsiz sigorta hakkı korunacak.

SPD’ye göre bu değişikliklerle sigortalılar ve çalışanlar üzerindeki yük, 2030’a kadar ilk taslağa kıyasla 16 milyar avro daha düşük olacak.

Hastalık parasında kesinti yapılmayacak

Kabinenin, hastalık parasında genel bir kesintiden vazgeçtiği belirtiliyor. SPD çevrelerine göre hastalık parası tam tutarıyla korunacak.

Bu kalemde beklenen tasarrufun yerine ilaç şirketlerinden daha yüksek katkı alınması planlanıyor.

Vatandaşlık parası alanlar için devlet katkısı artacak

Reformun bir diğer önemli başlığı, vatandaşlık parası alanların sağlık giderleriyle ilgili. Bugün bu kişilerin sağlık hizmetlerinin büyük bölümü yasal sağlık sigortaları tarafından karşılanıyor. Bu da doğrudan sigortalıların primleri üzerinden finanse ediliyor.

Federal hükûmet, vatandaşlık parası alanlar için bu yıl aylık 144 avro sabit katkı ödüyor. Ancak bir uzman raporuna göre gerçek maliyeti karşılamak için bu tutarın yaklaşık 311 avro olması gerekiyor.

Yasal sağlık sigortaları bu nedenle yaklaşık 12 milyar avroluk yükü üstlenmek zorunda kalıyor. Bu tutarın normalde federal bütçeden karşılanması gerektiği belirtiliyor.

SPD, maliyet nedeniyle bu alanda vergi gelirlerinden daha yüksek katkıya başta karşı çıkmıştı. Yeni taslağa göre ise 2027’de federal bütçeden 250 milyon avro ayrılacak. Bu tutarın sonraki yıllarda kademeli olarak artırılması planlanıyor.

Bu finansman vergi gelirleriyle sağlanacağı için özel sağlık sigortası sahipleri de dolaylı olarak katkı vermiş olacak.

Buna karşılık yasal sağlık sigortasına yapılan genel federal katkı azaltılacak. Yıllık katkının 14,5 milyar avrodan 12,5 milyar avroya indirilmesi öngörülüyor.

Şekerli içecek vergisi geri döndü

Reformda şekerli içecek vergisi de yeniden gündeme geldi. 2028’den itibaren şekerle tatlandırılmış içecekler için yeni bir vergi getirilmesi planlanıyor.

CSU lideri Markus Söder, daha önce karşı çıktığı bu düzenlemeye artık kapıyı kapatmadığını göstermişti. Şekerli içecek vergisi, SPD ve Schleswig-Holstein Başbakanı Daniel Günther tarafından da savunuluyordu.

Bu vergiden yıllık yaklaşık 450 milyon avro gelir bekleniyor. Gelirin yasal sağlık sigortasını rahatlatacak şekilde kullanılması planlanıyor.

Başka kesintiler de taslakta duruyor

Taslakta başka tartışmalı düzenlemeler de yer almaya devam ediyor. Katkı hesaplama sınırının bir defaya mahsus 300 avro artırılması planlanıyor.

Diş protezi desteğinde kesinti yapılması, kısmi hastalık izni seçeneğinin getirilmesi ve bazı hizmetlerin ödeme kapsamından çıkarılması da gündemde.

Homeopati giderlerinin karşılanmasına son verilmesi planlanıyor. Tıbbi esrar çiçeği masraflarının sağlık sigortası tarafından karşılanması da kaldırılacak. İki yılda bir yapılan cilt kanseri taramasının geleceği ise hâlâ inceleniyor.

Reform 2027’de yürürlüğe girecek

Federal hükûmetin kurduğu uzman komisyonu, mart sonunda sağlık sigortalarını rahatlatmak için 66 öneri sunmuştu. Komisyona göre yasal sağlık sigortasındaki finansman açığı 2027’de 15 milyar avronun üzerinde olacak. Bu açık 2030’da 40 milyar avroyu aşabilir.

Hükûmet, sağlık reformunu yaz tatilinden önce Federal Meclisten geçirmek istiyor. Reformun 2027’de yürürlüğe girmesi planlanıyor.