Aşırı sağcılardan ‘evde eğitim’ hamlesi: Okul zorunluluğu kalksın!

AfD, Almanya’da çocukların okula gitmesini zorunlu kılan sistemin değiştirilmesini istiyor. Parti, okul zorunluluğu yerine eğitim zorunluluğu getirilmesini savunuyor. Bu değişiklik, ailelerin çocuklarını okula göndermek yerine evde eğitim vermesinin önünü açabilir.

Brandenburg’da gündeme geldi, reddedildi

Öneri ocak sonunda Brandenburg Eyalet Meclisi’nde tartışıldı. AfD, eyalette eğitim seviyesinin düştüğünü ileri sürerek velilere okulda eğitim ya da okul dışı eğitim arasında seçim hakkı tanınmasını istedi. Ancak teklif SPD, CDU ve BSW’nin oylarıyla reddedildi.

BSW’den bazı milletvekilleri, eğitim sistemine dair sorun tespitlerine katıldıklarını belirtti. Buna rağmen AfD’nin önerisinin eğitimde eşitsizliği artırabileceği görüşünü dile getirdi.

Başka eyaletlerde de aynı çizgi

AfD’nin talebi Brandenburg’la sınırlı değil. Parti, Saksonya-Anhalt’te de benzer bir değişikliği savunuyor. Baden-Württemberg’deki programında da Almanya’daki okul zorunluluğunu uluslararası ölçekte çok katı bulduğunu belirterek gevşetilmesi gerektiğini söylüyor. AfD, olası bir modelin devlet denetimi ve başarı kontrolleriyle yürütülebileceğini iddia ediyor.

“Konu küçük, etkisi büyük” uyarısı

Karşılaştırmalı eğitim politikaları alanında çalışan uzmanlar, evde eğitimin toplumda sınırlı bir kesime hitap ettiğini belirtiyor. Buna rağmen başlığın siyasal tartışmalarda güçlü bir sembole dönüşebileceğine dikkat çekiliyor.

Bazı akademisyenler, evde eğitim söyleminin devleti aşırı müdahaleci gösteren bir tartışma zemini kurduğunu söylüyor. Bu yolla partinin kendi gündemini sürekli görünür kılmayı hedefleyebileceği değerlendirmesi yapılıyor.

Eğitim sendikaları kaygılı

Eğitim alanındaki meslek örgütleri ve sendikalar, öneriye temkinli yaklaşıyor. Temel kaygı, çocukların okuldan kopmasının ortak yaşam kültürünü zayıflatması. Ayrışmanın artabileceği, denetimin zorlaşabileceği ve çocukların korunmasına dönük mekanizmaların zayıflayabileceği uyarıları yapılıyor.

Bazı öğretmenlerin, sınıfta neyin söylenip söylenemeyeceği konusunda zaten baskı hissettiği belirtiliyor. Evde eğitim tartışmasının bu tedirginliği büyütebileceği de dile getiriliyor.

Hukuken hayata geçmesi zor görülüyor

Uzmanlara göre okul zorunluluğunu kaldırmak ya da köklü biçimde değiştirmek kolay değil. Eğitim, Almanya’da eyaletlerin yetki alanında olduğu için 16 farklı okul yasası bulunuyor. Bazı eyaletlerde okul zorunluluğu eyalet anayasasında yer alıyor ve değişiklik için nitelikli çoğunluk gerekebiliyor.

Ayrıca eyaletlerin, federal anayasanın okul sisteminin devlet gözetiminde olduğu ilkesine bağlı olduğu hatırlatılıyor. Bu nedenle radikal bir değişikliğin kısa sürede yargıya takılabileceği değerlendiriliyor.