AfD Saksonya-Anhalt’ta yüzde 43,8 ile tarihi zafer kazandı

Almanya’nın Saksonya-Anhalt eyaletinde yapılan seçimlerden AfD açık ara birinci çıktı. Parti, geçici kesin sonuçlara göre oyların yüzde 43,8’ini alarak eyalette tarihi bir başarıya imza attı.

Tagesschau’nun haberine göre AfD, 2021 seçimlerine kıyasla oy oranını iki kattan fazla artırdı. Bu sonuç aynı zamanda partinin bugüne kadar bir eyalet seçiminde aldığı en yüksek oy oranı oldu.

CDU tarihinin en kötü sonucunu aldı

Başbakan Sven Schulze’nin CDU’su yüzde 17,2 ile ikinci sırada kaldı. Bu sonuç, CDU’nun Saksonya-Anhalt’ta bugüne kadar aldığı en düşük oy oranı olarak kayıtlara geçti.

SPD yüzde 9,3, Yeşiller yüzde 8,9, Sol Parti ise yüzde 8,6 oy aldı. Yeşiller böylece Saksonya-Anhalt’taki en iyi eyalet seçim sonucuna ulaştı.

FDP yüzde 2,6 ile yüzde 5’lik seçim barajını aşamadı.

İlk kez seçime giren Sahra Wagenknecht İttifakı (BSW) ise yüzde 5,3 oy alarak kıl payı eyalet parlamentosuna girdi.

AfD’nin 39 sandalyesi var

Yeni eyalet parlamentosunda AfD 39 sandalye elde etti. CDU 15, SPD 8, Yeşiller 8, Sol Parti 8 ve BSW 5 milletvekiliyle temsil edilecek.

Seçime katılım oranı yüzde 77,8’e ulaşarak rekor kırdı. 2021’de katılım yüzde 60,3 seviyesindeydi. Yaklaşık 1,7 milyon seçmenin oy kullanma hakkı bulunuyordu.

AfD tek başına iktidar olamıyor

AfD seçimden açık ara birinci çıkmasına rağmen tek başına hükûmet kuracak sandalye çoğunluğuna ulaşamadı. Partinin başbakan adayı Ulrich Siegmund seçim kampanyası boyunca tek başına yönetmek istediğini açıklamıştı. Ancak CDU, SPD, Yeşiller ve Sol Parti daha önce AfD ile iş birliği yapmayacaklarını duyurdu. Bu nedenle hükûmetin kurulmasında BSW’nin tutumu belirleyici olabilir.

BSW, AfD ile görüşmeye açık

BSW’nin başbakan adayı Thomas Schulze, AfD dahil bütün partilerle görüşmeye hazır olduklarını açıkladı. Schulze, özellikle Rusya’ya yönelik yaptırımlar ve enerji politikalarında AfD ile ortak noktalarının bulunduğunu söyledi.

BSW, Rusya yaptırımlarına karşı çıkıyor ve daha ucuz enerji politikası talep ediyor. Ancak eğitim ve ekonomi politikalarında iki parti arasında önemli görüş ayrılıkları bulunduğu belirtiliyor.

Siegmund: Gerekirse yeniden seçime gideriz

AfD’nin başbakan adayı Ulrich Siegmund ise koalisyon uğruna partisinin temel politikalarından taviz vermeyeceğini söyledi. BSW’nin partiler üstü bir başbakan önerisini reddeden Siegmund, geniş kapsamlı uzlaşmalar gerektiren koalisyonlara sıcak bakmadığını belirtti.

Siegmund, uygun bir hükûmet formülü bulunamaması halinde yeniden seçim ihtimalini de gündeme getirdi.

AfD Eş Genel Başkanı Tino Chrupalla ise BSW’nin dışarıdan destek vereceği bir hükûmet modelini tamamen dışlamadı.

BSW, mevcut başbakana da karşı

BSW’nin diğer başbakan adayı Claudia Wittig ise yalnızca AfD’nin adayı Siegmund’a değil, mevcut CDU’lu Başbakan Sven Schulze’ye de destek vermek istemediklerini söyledi. Wittig, AfD’nin seçim başarısının ardından partiyi hükûmetten tamamen dışlamanın kendi açısından demokratik olmayacağını savundu. Bu nedenle BSW’nin hangi hükûmet modeline destek vereceği henüz net değil.

AfD eyalette aşırı sağcı olarak sınıflandırılıyor

Saksonya-Anhalt Anayasayı Koruma Dairesi, eyaletteki AfD teşkilatını 2023’ten bu yana “kesin aşırı sağcı” olarak sınıflandırıyor. AfD bu karara karşı hukuki süreç başlattı. Süreç şu anda askıda.

AfD’nin hükûmete gelmesi hâlinde Almanya tarihinde ilk kez, güvenlik makamları tarafından aşırı sağcı olarak sınıflandırılan bir parti bir eyalette iktidara gelmiş olacak.

Yeni meclis en geç 6 Ekim’de toplanacak

Saksonya-Anhalt Anayasası’na göre yeni eyalet parlamentosunun seçimden sonraki 30 gün içinde, yani en geç 6 Ekim’de toplanması gerekiyor.

Yeni başbakanın seçilmesi için belirlenmiş kesin bir son tarih bulunmuyor. İlk turda başbakan seçilebilmek için parlamentodaki milletvekillerinin çoğunluğunun desteği gerekiyor. İlk turlarda sonuç alınamazsa sonraki aşamalarda farklı çoğunluk kuralları devreye giriyor.

Seçim sonucu nedeniyle Saksonya-Anhalt’ta yeni hükûmetin nasıl kurulacağı, önümüzdeki haftalarda Alman siyasetinin en önemli gündem maddelerinden biri olacak.