Bakımda ücret freni: Maaş artışlarına tavan geliyor

Almanya’da hazırlanan yeni bakım reformu, sektörde çalışanların maaşlarını da doğrudan etkileyebilir. Federal Sağlık Bakanlığı’nın taslağına göre bakım kuruluşlarının yüksek ücret artışları artık sigorta kasaları tarafından tamamen karşılanmayacak. Tagesschau’nun haberine göre amaç, son yıllarda hızla yükselen bakım maliyetlerini frenlemek.

Ancak sendikalar, sosyal kuruluşlar ve bazı CDU’lu siyasetçiler düzenlemenin personel sıkıntısını daha da ağırlaştırabileceği uyarısında bulunuyor.

Ücret artışları tamamen karşılanmayacak

Mevcut sistemde bakım evleri ve hizmet kuruluşlarının toplu sözleşmelerden doğan ücret artışları büyük ölçüde bakım sigortaları ve sosyal yardım alan kişilerde belediyeler tarafından karşılanıyor. Yeni taslak bu sistemi değiştirmeyi öngörüyor.

Bakım sektöründeki ücret artışları genel ücret artışlarının üzerine çıkarsa, aradaki fark artık tamamen karşılanmayacak.

Bu durumda bakım kuruluşlarının ek maliyeti kendi bütçelerinden ödemesi gerekecek.

Sektör temsilcileri bu düzenlemeyi fiilen bir “ücret tavanı” olarak değerlendiriyor.

Temel ücret de düşürülecek

Taslakta çalışanları doğrudan ilgilendiren başka bir madde daha bulunuyor.

Toplu sözleşme artışları hesaba katılmadan belirlenen temel ücret oranının, 2027’den itibaren dört yıl boyunca her yıl bir puan düşürülmesi planlanıyor.

Federal hükûmet bu yolla bakım sigortalarının ve belediyelerin üzerindeki mali yükü azaltmayı hedefliyor.

Maaşlar yüzde 20’ye kadar arttı

Reformun gerekçelerinden biri son yıllardaki yüksek ücret artışları.

Bakım çalışanlarının maaşları bazı alanlarda yüzde 20’ye kadar yükseldi.

Zweibrücken’deki Diakonissen bakım evinin yöneticisi Raphael Baumann ise bu artışların geçmişteki düşük ücretlerin telafisi olduğunu söylüyor.

Baumann’a göre bakım mesleğinin daha cazip hale gelmesi için ücretlerin yükselmesi gerekiyordu.

Gece vardiyası zammı bile riskte

Baumann, kurumunda eylül başında özel vardiyalar ve gece çalışmaları için maaşların artırıldığını belirtti.

Ancak yeni sistem yürürlüğe girerse gelecekte bu tür ek ödemelerin finansmanının zorlaşabileceğini söyledi.

Bakım evlerinin enerji ve işletme giderlerinin de sürekli arttığını hatırlatan Baumann, mali açıdan zayıf kuruluşların yüksek maaş veren rakipleriyle rekabet edemeyeceği uyarısında bulundu.

“Personel kaybı yaşanabilir”

Alman Bakım Konseyi Başkan Yardımcısı Pascale Hilberger-Kirlum da düzenlemeye karşı çıktı.

Hilberger-Kirlum, tasarının bürokrasiyi azaltma adı altında personel giderlerine doğrudan fren getirdiğini savundu.

Bakım kuruluşlarının rekabetçi ücret ödemekte zorlanacağını belirten Hilberger-Kirlum, temel ücret oranının düşürülmesini çalışanlara ve mesleğe yeni girecek gençlere verilen “yanlış bir mesaj” olarak değerlendirdi.

Sektör temsilcileri, uzun vadede personel kaybı ve hizmet kapasitesinde düşüş yaşanabileceğinden endişeli.

CDU içinden de itiraz geldi

Düzenleme CDU yönetimindeki Federal Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlanmasına rağmen parti içinden de eleştiri geldi.

KRV Sağlık Bakanı Karl-Josef Laumann, reform paketinin genelini desteklediğini ancak ücretlere ilişkin bölüme karşı olduğunu söyledi.

Laumann, bakım çalışanlarının yaptıkları iş karşılığında düzgün ücret alma hakkı bulunduğunu belirtti.

Çalışma koşullarında son yıllarda sağlanan iyileşmelerin geri alınmasının yeni personel bulmayı daha da zorlaştıracağını vurguladı.

CDU/CSU: Harcamalar çok hızlı arttı

Federal Meclis’teki CDU/CSU ise ücret artışlarının sınırlandırılması fikrine daha olumlu yaklaşıyor.

CDU/CSU sağlık politikaları sözcüsü Simone Borchardt, sosyal bakım sigortasının harcamalarının 2022’de yaklaşık 60 milyar avrodan 2025’te 74 milyar avroya çıktığını söyledi.

Borchardt, bakım sektöründeki ücretlerin de son yıllarda belirgin şekilde iyileştiğine dikkat çekti.

SPD karşı çıkıyor

Koalisyon ortağı SPD ise taslağın bu bölümünü kabul etmiyor.

SPD’nin sağlık politikaları sözcüsü, bakım sigortasının mali olarak istikrara kavuşturulmasının çalışanların sırtına yüklenemeyeceğini söyledi.

SPD, taslağın parlamentodaki görüşmeler sırasında özellikle ücret düzenlemeleri açısından değiştirilmesini istiyor.

Uzman: Sistem sınırına geldi

Sağlık ekonomisti Thomas Kolb ise sorunun yalnızca bakım sektörünün ücretlerinden ibaret olmadığını düşünüyor.

Kolb’a göre Almanya’daki sosyal sigorta sistemi giderek mali sınırlarına yaklaşıyor.

Daha yüksek primlerle sorunu çözmenin demografik yapı nedeniyle sürdürülebilir olmadığını savunan Kolb, uzun vadede hangi sosyal hizmetlerin öncelikli olacağının açık biçimde tartışılması gerektiğini söyledi.

Reform taslağı önümüzdeki dönemde Federal Meclis’te görüşülecek. Özellikle çalışanların maaşlarını sınırlayan maddelerin koalisyon içinde sert pazarlıklara konu olması bekleniyor.