Yoksulluk erken ölüm riskini ikiye katlıyor

İngiltere'de yapılan yeni bir araştırma, ekonomik eşitsizliğin insanların yaşam süresi üzerindeki etkisini ortaya koydu. Ülkenin en yoksul bölgelerinde yaşayanların 75 yaşına ulaşamadan hayatını kaybetme riski, en zengin bölgelerde yaşayanlara göre iki kattan fazla.

The Guardian'ın haberine göre, bağımsız sağlık araştırmaları kuruluşu Health Foundation, 2021 nüfus sayımı verileriyle 2021-2023 yılları arasındaki ölüm kayıtlarını karşılaştırdı. Araştırmada, 75 yaşından önce gerçekleşen ölümler 'erken ölüm' olarak değerlendirildi.

Sonuçlara göre en yoksul bölgelerde yaşayan her 100 bin kişiden 815'i erken yaşta hayatını kaybediyor. En varlıklı bölgelerde ise bu sayı 353'e düşüyor. Kadınlar ve erkekler için erken ölüm riski arasındaki fark 2,3 kata ulaşıyor.

İşsiz erkeklerde ölüm riski 3,5 kat yüksek

Araştırma, erken ölüm riskinin yalnızca yaşanılan bölgeyle değil, eğitim ve çalışma hayatıyla da yakından ilişkili olduğunu gösterdi.

Hiçbir eğitim diploması veya mesleki yeterliliği bulunmayan kadınların erken ölüm oranı, üniversite mezunu kadınlara göre 2,5 kat daha yüksek çıktı.

Uzun süredir işsiz olan veya hayatı boyunca hiç çalışmamış erkeklerde ise durum daha ağır. Bu gruptaki erkeklerin erken ölüm oranı, üst düzey yöneticilik ve uzmanlık gerektiren mesleklerde çalışan erkeklere kıyasla 3,5 kat yüksek.

İngiltere'nin kuzeyinde tablo daha ağır

Ekonomik eşitsizliğin sağlık üzerindeki etkileri ülkenin her bölgesinde aynı değil. En büyük farklılıklar Kuzeydoğu, Kuzeybatı ve Yorkshire-Humber bölgelerinde görülüyor. Londra'da ise bu farklar daha düşük seviyede.

Örneğin Kuzeybatı İngiltere'de hiç çalışmamış veya uzun süredir işsiz olan kadınlar arasında her 100 bin kişide 796 erken ölüm kaydedildi. Londra'da aynı gruptaki kadınlarda bu sayı 462 oldu.

Böylece Kuzeybatı İngiltere'deki erken ölüm oranı Londra'ya göre yüzde 72 daha yüksek çıktı.

Araştırma, İngiltere'de sağlıklı yaşam süresinin giderek kısaldığına ilişkin önceki bulguları da destekliyor. Uzmanlar, Birleşik Krallık'ta toplum sağlığının kötüleştiğini, Japonya, Norveç ve İspanya gibi ülkelerde görülen istikrarlı iyileşmenin burada yaşanmadığını belirtiyor.

Etnik kökenler arasında da büyük fark var

Araştırmada erken ölüm oranları etnik kökenlere göre de incelendi.

Erkeklerde en yüksek erken ölüm oranı Karayip kökenli siyahlarda görüldü. Bu grupta her 100 bin kişiden 573'ü erken yaşta hayatını kaybederken, beyaz Britanyalı erkeklerde sayı 537 oldu.

En düşük oran ise 284 ile Çin kökenli erkeklerde kaydedildi.

Kadınlarda da en yüksek oranlar beyaz Britanyalılar ve Karayip kökenli siyahlar arasında görüldü. Bu gruplarda her 100 bin kişide sırasıyla 370 ve 367 erken ölüm yaşandı. Çin kökenli kadınlarda ise sayı 181'de kaldı.

Irk Eşitliği Vakfı (Race Equality Foundation) Genel Müdürü Jabeer Butt, bazı etnik gruplarda ölüm oranlarının daha düşük olmasının, bu grupların daha sağlıklı olduğu veya ırkçılığın sağlık üzerindeki etkilerinin önemsiz olduğu anlamına gelmediğini söyledi.

Butt'a göre sağlık eşitsizliğini anlamak için yalnızca etnik kökene değil, göç geçmişine, yoksulluğa, çalışma koşullarına, barınmaya ve ayrımcılığa da bakmak gerekiyor.

Uzmanlar: Nerede doğduğunuz ne kadar yaşayacağınızı belirlememeli

Health Foundation'ın baş veri analisti Freya Tracey, araştırmanın İngiltere'deki sağlık eşitsizliğinin boyutlarını açıkça gösterdiğini söyledi.

Tracey, insanların yaşadıkları yerin, karşılarına çıkan fırsatların ve doğdukları koşulların erken ölüm riskini belirlememesi gerektiğini vurguladı.

Uzman, eşitsizliklerin azaltılması için yalnızca sağlık sisteminde yapılacak değişikliklerin yeterli olmayacağını belirtti. Eğitim, istihdam ve yerel ekonomik koşulları iyileştiren politikaların birlikte uygulanmasını istedi.

Tracey'e göre yerel yönetimlere hastalıkların önlenmesi konusunda daha fazla destek verilmesi gerekiyor. Aksi takdirde ekonomik ve toplumsal eşitsizlikler insanların yaşamlarını kısaltmaya devam edecek.

İngiltere Sağlık ve Sosyal Bakım Bakanlığına araştırmanın sonuçları hakkında görüş soruldu. Ancak haberin yayımlandığı sırada bakanlıktan henüz bir açıklama gelmemişti.