Obezite ilacı kullanımı bir yılda ikiye katlandı

Hollanda’da kilo verme amacıyla kullanılan ilaçların sayısı hızla artıyor. İlaç sektörüne ait verileri toplayan Stichting Farmaceutische Kengetallen’e göre, ülkede yaklaşık 80 bin kişi Ozempic ve Wegovy gibi zayıflama ilaçlarını kullanıyor. Bu sayı, bir yıl öncesine kıyasla neredeyse iki katına çıkmış durumda.

Kılavuz değişikliği artışı hızlandırdı

Artışın temel nedeni, aile hekimleri için hazırlanan obezite tedavi kılavuzunun geçen yıl güncellenmesi oldu. Yeni kılavuzla birlikte bu ilaçlar ilk kez obezite tedavisinde resmî olarak önerildi. Daha önce söz konusu ilaçlar ağırlıklı olarak diyabet hastaları için reçete ediliyordu.

Geri ödeme için sıkı koşullar

Zayıflama ilaçlarının sağlık sigortası kapsamında karşılanabilmesi için bazı şartlar aranıyor. Hastaların, en az bir yıl süren resmî bir yaşam tarzı programını denemiş ve bu süreçte yeterli kilo verememiş olması gerekiyor.

Rotterdam’daki Erasmus MC’de görev yapan iç hastalıkları uzmanı ve obezite profesörü Liesbeth van Rossum, NOS’a yaptığı açıklamada “Bu ilaçlara başlandıktan sonra da yaşam tarzı programı devam ediyor. Ayrıca her ilacın kendi ölçütleri var. Yani isteyen gidip kolayca bu ilaçları alamaz” dedi.

Doktor gözetimi olmadan riskli

Uzmanlar, bu ilaçların mutlaka hekim kontrolünde kullanılması gerektiğini vurguluyor. Van Rossum, özellikle internetten temin edilen ürünlere karşı uyardı. Dozun çok yavaş artırılması gerektiğini belirten Van Rossum, hızlı doz artışının ciddi yan etkilere yol açabileceğini söyledi.

“Obezite basit bir kilo sorunu değil”

Van Rossum’a göre obezite, geçici bir kilo problemi değil, kronik bir hastalık:

Obezite karmaşık ve kalıcı bir rahatsızlık. Bu ilaçlar, obezitenin bozduğu bazı vücut işlevlerini yeniden düzenliyor.

Uzmanlara göre tablet formundaki ilaçlar beynin iştah ve ödül merkezlerini etkileyerek yeme isteğini azaltıyor. Enjeksiyon kalemleri ise tokluk hissi oluşturan bağırsak hormonlarını taklit ediyor. Bu sayede, obez bireylerde sık görülen sürekli yeme dürtüsü önemli ölçüde azalıyor.

Tedavi çoğu hasta için uzun vadeli

Bu ilaçlar Avrupa’da 2015’te onaylandı, ancak 2020’den itibaren geri ödeme kapsamına alındı. 2023’te yayımlanan yeni tıbbi kılavuz ise kullanımın yaygınlaşmasının önünü açtı.

İlaçları reçete eden aile hekimi Bas van Houweling, hastaların yaşadığı değişimi, “Bazı hastalar ağlıyor. İlk kez gerçekten kilo verdiklerini ve obezite düzeylerinin düştüğünü görüyorlar" sözleriyle anlattı.

Ancak uzmanlara göre tedavi çoğu zaman kalıcı. Van Rossum, “İlaç bırakıldığında hastaların büyük kısmı yeniden kilo alıyor. Çünkü obezite tamamen ortadan kalkmıyor” diyerek uzun süreli tedavinin önemine dikkat çekti.