Lafarge davasında eski CEO’ya hapis

Fransa’da görülen Lafarge davasında, şirketin eski CEO’su Bruno Lafont 6 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Eski genel müdür yardımcısı Christian Herrault hakkında da 5 yıl hapis kararı verildi. Mahkeme, Lafont’un cezasının hemen infazına hükmetti. Lafarge şirketine ise 1,125 milyon avro para cezası verildi.

Suriye’de fabrika için ödeme yapıldı

Mahkemenin değerlendirmesine göre Lafarge’ın Suriye iştiraki, 2013 ve 2014 yıllarında ülkenin kuzeyindeki fabrikanın çalışmayı sürdürmesi için cihatçı gruplara ve aracılara yaklaşık 5,6 milyon avro ödedi.

Bu ödemelerin IŞİD ve El Kaide’nin o dönem Suriye kolu olan El Nusra Cephesi dâhil çeşitli silahlı gruplara gittiği belirtildi. Amaç, hammaddeye erişimi sürdürmek ve şirket araçlarıyla çalışanların geçişini sağlamak olarak gösterildi.

Mahkemeden ağır değerlendirme

Mahkeme, bu para akışının sıradan bir ticari ilişki olmadığını vurguladı. Kararda, şirketin IŞİD’le fiilî bir ticari ortaklık kurduğu değerlendirmesine yer verildi.

Yargı makamları, bu finansmanın silahlı grupların Suriye’de doğal kaynaklar üzerinde denetim kurmasına katkı sunduğunu belirtti. Aynı değerlendirmede, bu kaynakların bölgede ve Avrupa’da planlanan eylemlerin finansmanında kullanıldığına dikkat çekildi.

Diğer şirketler çekildi, Lafarge kaldı

Lafarge, Celabiye’deki 680 milyon avroluk fabrikasını 2010’da tamamladı. Suriye’de iç savaşın başlamasının ardından birçok çok uluslu şirket 2012’de ülkeden çekildi. Ancak Lafarge, yabancı çalışanlarını tahliye etse de Suriyeli çalışanlarla faaliyetini 2014 Eylül’üne kadar sürdürdü.

Fabrika daha sonra IŞİD’in kontrolüne geçti. Dosyaya göre şirket, bu dönemde bölgedeki silahlı gruplarla temasını kesmedi.

Savcılık: Tek amaç kâr

Fransız ulusal terörle mücadele savcılığı, dava boyunca şirket yönetiminin temel amacının kâr olduğunu savundu. Savcılığa göre Bruno Lafont, fabrikanın açık kalması için açık talimat verdi.

Davada şirketin yanı sıra eski yöneticiler, güvenlik ve operasyon birimlerinde görev yapan isimler ile Suriyeli aracılar da yargılandı. Mahkeme, sanıkların büyük bölümünü suçlu buldu. Verilen cezalar 18 ay ile 7 yıl arasında değişti. Suriyeli aracı Firas Tlass ise gıyabında 7 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

ABD’de de ceza almıştı

Lafarge, bu dosya nedeniyle daha önce ABD’de de ceza almıştı. Şirket, 2022’de ABD’de terör örgütlerine maddi destek sağlama suçlamasını kabul etmiş ve 778 milyon dolar ceza ödemeyi kabul etmişti.

Lafarge’ı 2015’te devralan İsviçre merkezli Holcim ise Suriye’deki bu ilişkilerden haberi olmadığını savunuyor.

İkinci dava sürüyor

Lafarge dosyası bununla da sınırlı değil. Şirket hakkında Fransa’da, insanlığa karşı suçlara ortaklık iddiasıyla yürüyen ayrı bir dava daha bulunuyor.

Verilen son karar, savaş bölgelerinde faaliyet yürüten büyük şirketlerin yalnızca ticari değil, cezai sorumlulukla da karşı karşıya kalabileceğini bir kez daha gündeme taşıdı.