Belçika'da çalışma saatleri tek tek kayda alınacak

Belçika'da çalışanların işe giriş ve çıkış saatlerinin kayıt altına alınmasını öngören yeni düzenleme hazırlanıyor. Federal Hükûmet'in yasa tasarısına göre işverenler, çalışanların günlük ve haftalık çalışma sürelerini güvenilir biçimde kaydetmek zorunda olacak.

Düzenlemenin amacı, Avrupa Birliği'nin azami çalışma süresi ve asgari dinlenme hakkına ilişkin kurallarının gerçekten uygulanmasını sağlamak. 

Kayıt zorunlu, devlete gönderilmeyecek

Yeni sistem hem kamu hem de özel sektör işverenlerini kapsayacak. Şirketlerden çalışanların ne kadar süre çalıştığını doğru biçimde kaydetmeleri istenecek.

Ancak bu kayıtların düzenli olarak herhangi bir kamu kurumuna gönderilmesi gerekmeyecek. İşverenlerin verileri saklaması ve gerektiğinde erişilebilir hâlde tutması yeterli olacak.

Yasanın belirli bir teknolojiyi zorunlu tutması da beklenmiyor. Şirketler fiziksel kart okutma sistemi, çevrim içi elektronik kart veya başka bir yöntem kullanabilecek. Temel şart, sistemin 'objektif, güvenilir ve erişilebilir' olması.

Fazla mesai daha görünür olacak

İnsan kaynakları hizmetleri şirketi Partena Professional'dan Yves Stox'a göre düzenlemenin en önemli sonuçlarından biri fazla mesainin daha kolay tespit edilmesi olacak.

Stox, büyük şirketler ile üretim ve inşaat gibi sektörlerde çalışma sürelerinin zaten yaygın biçimde kaydedildiğini, bu nedenle buralarda büyük bir değişiklik beklenmediğini söyledi.

Asıl etkinin küçük ve orta ölçekli işletmelerde görülmesi bekleniyor. Bazı şirketler bugün çalışma saatlerini ayrıntılı biçimde takip etmek yerine çalışanlarına yıl sonunda prim veya başka avantajlar verebiliyor.

Stox'a göre saatlerin tek tek kaydedilmeye başlanmasıyla çalışanlar yaptıkları fazla mesainin karşılığını doğrudan talep etmeye başlayabilir.

Esnek çalışma düzeni etkilenebilir

Stox, yeni sistemin bazı şirketlerde işveren ile çalışan arasındaki mevcut esnekliği değiştirebileceğini belirtti.

Mevcut düzende bazı çalışanların kimi günler daha uzun, kimi günler daha kısa çalışabildiğini anlatan Stox, saatlerin resmi olarak kayda geçirilmesiyle birlikte ücretlendirmede çalışma süresinin daha belirleyici hâle gelebileceğini söyledi.

Bu nedenle özellikle küçük işletmelerde bugüne kadar uygulanan karşılıklı esnekliğin azalabileceği değerlendiriliyor.

AB Mahkemesi kararları etkili oldu

Düzenlemenin arkasında Avrupa Birliği Adalet Divanı'nın kararları bulunuyor.

Mahkeme, 2019 ve 2024 yıllarında verdiği kararlarda çalışma süreleri ölçülmeden azami çalışma süresi ve asgari dinlenme gibi hakların etkili biçimde korunamayacağını belirtmişti.

Belçika bugüne kadar tüm işverenleri kapsayan genel bir çalışma süresi kayıt sistemi getirmemişti. Yeni yasa tasarısı bu durumu değiştirecek.

Bazı çalışanlar kapsam dışında kalabilir

Çalışma Süresi Direktifi'nin hâlihazırda uygulanmadığı bazı çalışanların yeni zorunluluktan da muaf tutulması bekleniyor.

Bu gruba belirli yönetici pozisyonlarında çalışanlar ile çalışma saatlerini büyük ölçüde kendileri belirleyen bazı mobil çalışanlar girebilir.

Düzenlemenin resmen 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girmesi planlanıyor. Ancak Belçika Çalışma Bakanlığı'na göre şirketlere sistemlerini hazırlamaları için süre tanınacak ve fiili uyum için son tarih 1 Nisan 2027 olacak.